30 Eylül 2026 · Günlük Radar
"Canlı yayın mı? Bizim markamızda kim izleyecek ki onu." Bir influencer iş birliği konuşulurken bu cümleyi en az bir kez duymuşsundur. Haklı bir itiraz da. Instagram'da canlı yayın bugüne kadar yayıncının kendi takipçileriyle sınırlı kalıyordu; yayına kim denk gelirse o izliyordu, marka ise sadece ürününü gönderip beklemekle yetiniyordu.
Dünden (29 Eylül) itibaren bu itirazın yarısı düştü. Meta, bir içerik üreticisinin Instagram canlı yayınını markanın ortaklık reklamı olarak yayınlamasına izin veren formatı tüm reklamverenlere açtı. Yani yayın artık yayıncının takipçisiyle sınırlı değil; marka bütçe koyup onu kendi hedef kitlesine taşıyabiliyor. Diğer yarısı, yani "yayın iyi olacak mı" sorusu, hâlâ ortada duruyor ve bence asıl mesele o.
Hızlı cevap: Meta, 29 Eylül 2026'dan itibaren bir içerik üreticisinin Instagram canlı yayınını marka adına ortaklık reklamı olarak yayınlamayı küresel olarak açtı; bu format daha önce yalnızca Facebook'ta vardı. Bu, influencer ile çalışan ya da önümüzdeki sezon kampanya planlayan her marka için geçerli, özellikle ürün tanıtımını canlı yapan e-ticaret ve kozmetik tarafını ilgilendiriyor. Bütçe koymadan önce üreticinin geçmiş canlı yayınlarının gerçekten satış konuşup konuşmadığını izle; kötü bir yayını reklamla büyütmek, parayı kötü yayına harcamaktır.
Meta 15 Eylül 2026'da, IAB'nin ilk kez düzenlediği Global Creator Week etkinliği sırasında içerik üreticisi reklamları tarafında bir paket duyurdu. Paketin iki parçası var [A]:
Creator Marketing Hub küresel olarak açıldı. Haziran sonunda duyurulan birleşme tamamlandı: eskiden ayrı duran Creator Marketplace (üretici bulma) ve Partnership Ads Hub (ortaklık reklamı açma) artık tek panel. Panelde yeni olanlar şunlar: markanın ürününü zaten içeriğinde gösteren üreticileri bulan filtreler, içerik bazında ve son kullanma tarihi olan reklam izinleri, telif müzik ya da çıkartmayı temizleyip gönderiyi reklama hazır hâle getiren düzenleme aracı, tek tıkla reklam oluşturma ve panelin içinde marka-üretici mesajlaşması. Meta, bu özelliklerin bir kısmının yıl sonuna kadar kademeli geleceğini söylüyor.
Instagram canlı yayın reklamları 29 Eylül'de genel kullanıma açıldı. Facebook'ta zaten olan format Instagram'a geçti: marka, bir üreticinin canlı yayınını ortaklık reklamı olarak öne çıkarabiliyor. Meta'nın kendi ifadesiyle erişim "tüm reklamverenler ve ajanslar" için, küresel.
Aynı gün geliştirici tarafında da iki değişiklik var: Creator Marketplace API'ye Facebook üreticileri eklendi (önceden yalnızca Instagram vardı) ve markaların üreticilere API üzerinden ulaşabileceği bir Messaging API geldi. Bu kısım daha çok influencer platformlarını ve büyük ajansları ilgilendiriyor.
Haberi Meta'nın kendi duyurusundan ve iki bağımsız yayından (MediaPost, Marketing Dive) doğruladım. Türkiye'nin bu listede ayrıca anılmadığını söyleyeyim; Meta "küresel" diyor, Türkiye hesaplarında paneldeki görünümü ben henüz kendim test etmedim.
Meta duyurusunda iki rakama dayanıyor, ikisi de IAB'nin 2025 Creator Economy raporundan: tüketici satın alımlarının %45'i içerik üreticisi önerilerinden etkileniyor ve üretici reklam harcaması küresel ölçekte 37 milyar dolara ulaştı, genel medya harcamasından 4 kat hızlı büyüyor [B]. Bunlar ABD ağırlıklı sektör araştırması rakamları; Türkiye için aynı ölçekte yöntemi açık bir veri bilmiyorum, o yüzden bu sayıları Türkiye'ye birebir taşımıyorum.
Benim için önemli olan rakam değil, yapı değişikliği. Şöyle:
Influencer iş birliğinde en zor pazarlık hep "bu içerik kaç kişiye gidecek" sorusuydu. Üreticinin takipçisi belli, erişimi belli değil. Ortaklık reklamı bu soruyu markanın eline veriyor: gönderi üreticinin hesabından, onun adıyla çıkıyor ama kime gösterileceğini markanın reklam hesabı belirliyor. Bu zaten gönderi ve Reels için vardı. Yeni olan, en çok satış konuşulan formatın, yani canlı yayının, artık bu mekanizmaya girmesi.
Süreli izin de küçük görünüp aslında büyük bir değişiklik. Bugüne kadar üretici "reklam iznini" verdiğinde bunun ne zaman biteceği çoğu zaman sözleşmede yazıyor, panelde yazmıyordu. Kampanya bitti, izin açık kaldı, marka gönderiyi aylar sonra yine reklamda döndürdü; bu tartışmayı yaşamayan ajans azdır sanırım. Artık bitiş tarihi panelde ayarlanabiliyor.
Bir de hukuki taraf var ve Türkiye'ye özgü. Ticaret Bakanlığı Reklam Kurulu'nun 4 Mayıs 2021'de kabul ettiği sosyal medya etkileyicileri kılavuzuna göre canlı yayında reklam niteliği, reklam verenin adı ve ücret ya da hediye alındığı bilgisi ilk bakışta anlaşılacak şekilde, yazılı ya da sözlü olarak verilmeli [A]. Meta'nın ortaklık reklamı etiketi bunun bir kısmını karşılıyor olabilir. Ama yayını organik olarak izleyen kişi o etiketi görmüyor, yani bence yayının başında sözlü olarak söylemek hâlâ şart. Bu bir hukuki görüş değil, tabii; kılavuzun metnine bakıp kendi okumamı yazıyorum.
| 29 Eylül'den önce | 29 Eylül'den sonra | |
|---|---|---|
| Canlı yayının erişimi | Üreticinin takipçileri ve yayına denk gelenler | Marka bütçesiyle hedeflenen kitle de görebiliyor |
| Canlı yayın ortaklık reklamı | Yalnızca Facebook'ta | Facebook ve Instagram'da |
| Reklam izninin süresi | Çoğunlukla sözleşmede, panelde yok | Panelde içerik bazında bitiş tarihi |
| Üretici bulma | Marketplace ve Partnership Ads Hub ayrı | Tek panel, ürün bazlı filtre |
| Reklam ibaresi (TR kılavuzu) | Üretici yayında belirtmek zorunda | Değişmedi, hâlâ zorunlu |
Birlikte çalıştığın ya da çalışmak istediğin üç içerik üreticisinin son canlı yayınlarından birer tanesini aç ve iki şeyi not et: yayının kaçıncı dakikasında ürünün adı ilk kez geçiyor ve ilk 30 yorumun kaçı ürünle ilgili. Hiçbir şey satın almana gerek yok. Bu iki sayı, o yayına reklam bütçesi koymaya değip değmeyeceğini herhangi bir paneldeki metrikten daha dürüst söyler.
Bir çekince ekleyeyim. Yeni reklam formatı açıldığında herkes Q4 öncesi ilk deneyen olmak ister. Bence bu formatta ilk olmak avantaj değil; canlı yayın reklamı, yayının kendisi kadar iyi. Aynı üreticiyle önce iki üç organik yayın yapıp hangisinin satış konuştuğunu görmek, bütçeyi ilk yayına koymaktan daha az can yakar.
| Haber | Neden konuşuluyor | Kimi ilgilendirir |
|---|---|---|
| OpenAI DevDay (29 Eylül): ChatGPT'de sürekli çalışan ajanlar ("dots") ve ChatGPT'nin içinde uygulama gibi çalışan eklentiler | Markaların ChatGPT içinde nasıl var olacağı sorusu yeniden açıldı; ayrıntılar yeni yeni netleşiyor | Süreçlerini otomatikleştirmek isteyenler → Yapay zeka otomasyonları |
| Google Eylül spam güncellemesinin yayılması sürüyor | 24 Eylül'de başladı, iki haftaya kadar sürebilir; ilk sert dalga hafta sonuydu | Trafiği düşen siteler → SEO yönetimi |
| Search Console'a görselle arama (Lens, Circle to Search) filtresi geldi | Görselle gelen trafik ilk kez sayfa bazında ayrı görülebiliyor; sorgu metni yok | Ürün görseli ağırlıklı e-ticaret siteleri → SEO yönetimi |
| WhatsApp servis mesajları yarın (1 Ekim) ücretli oluyor | Numara başına aylık 1.000 mesajı aşan servis yanıtı ücretleniyor | WhatsApp'tan müşteri hizmeti verenler → AI asistan |
| Google Ads AI Max'e otomatik geçiş penceresi bugün kapanıyor | Geniş eşleme kampanyaları Eylül boyunca AI Max'e taşındı | Arama kampanyası yürütenler → Google reklamları |
| TikTok Shop, UPS'in Happy Returns ağıyla etiketsiz iade başlattı (29 Eylül, ABD) | Sosyal ticarette iade maliyeti ilk kez bu ölçekte ele alınıyor; Türkiye'de karşılığı yok | Sosyal ticarete bakan markalar → Sosyal medya yönetimi |
Evet. Ortaklık reklamlarında üreticinin markaya reklam izni vermesi gerekiyor; canlı yayın da bu mekanizmanın içinde. Yeni panelde bu izne bitiş tarihi de konabiliyor.
Meta erişimi "küresel, tüm reklamverenler ve ajanslar için" olarak duyurdu. Türkiye'deki hesaplarda görünümünü kendim test etmedim; panelde henüz görmüyorsan kademeli açılıyor olabilir.
Tek başına yeterli olduğunu düşünmüyorum. Ticaret Bakanlığı kılavuzu canlı yayında reklam niteliğinin, reklam verenin ve ücret ya da hediye bilgisinin ilk bakışta anlaşılmasını istiyor. Yayını organik izleyen kişi reklam etiketini görmediği için yayının başında sözlü olarak söylemek en güvenli yol. Şüphen varsa bir hukukçuya danış.
Influencer iş birliğini reklam hesabınla birlikte kurgulamak istiyorsan influencer marketing sayfamıza, bütçe tarafı için Meta reklamları sayfamıza bakabilirsin. Önce nerede durduğunu görmek istersen:
Doğru içerik üreticisini nasıl bulacağını, kitlesinin gerçek olup olmadığına nasıl bakacağını ve reklam etiketi kuralını sade bir dille anlatıyorum. Anlaşmadan önce işaretleyebileceğin bir liste de var.
Siteyi geliştirmek ve reklam performansını ölçmek için çerez kullanıyoruz. Ölçüm ve reklam çerezleri yalnızca siz kabul ederseniz çalışır. Ayrıntılar Gizlilik Politikası ve KVKK Aydınlatma Metni içinde.
